«وقتی همه دنبال مقصرند، چه کسی دنبال راهحل است؟»✍️ #کوثر_شیخ_نجدی⏹جنگ است و بیش از تلاش برای یافتن…
انتشار: 2026/07/19 06:19 UTCدریافت: 2026/08/15 01:39 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 01:39 UTC
«وقتی همه دنبال مقصرند، چه کسی دنبال راهحل است؟»✍️ #کوثر_شیخ_نجدی⏹جنگ است و بیش از تلاش برای یافتن راه حلی عملی برای این بحران، به طرزی کودکانه فقط به دنبال #مقصریم! عجیب نیست که درست در لحظهای که باید تمام توانمان را صرف حفظ جان، عقلانیت و عبور از بحران کنیم، به جان هم میافتیم؟ ⏺مقصریابی شده دعوای این روزهای ما و مملکت دارد ویران میشود. اصلاحطلب، اصولگرا، سلطنتطلب، برانداز، خارجنشین، خیابانگرد با پرچم صورتی، ساکت، معترض، تقصیر تو بود، نه تو... انگار اگر بتوانیم یک نفر را به صلیب بکشیم، جنگ هم همانجا تمام میشود.◀️اما جنگها اینگونه آغاز نمیشوند. جنگ، فرزند یک تصمیم نیست؛ حاصل سالها سوءتدبیر، جاهطلبی، شکست دیپلماسی، بازی قدرت، محاسبههای غلط و زنجیرهای از خطاهایی است که هر کدام، مهرهای از دومینوی فاجعه بودهاند. اما چند نکته؛1⃣ذهنِ هراسانِ ما، تابِ پیچیدگی را ندارد. ابهام، سنگینترین باری است که روان انسان به دوش میکشد. برای همین، نخستین کاری که میکند، قربانی کردن حقیقت است، حقیقت را میشکند، سادهسازی میکند، فهمش را به تاخیر میاندازد تا با آن مواجه نشود. تقلیل کل حقیقت جنگ به مسالهای برای یافتن "مقصر" شاید موقتا خشم و اضطراب را اندکی تسکین دهد؛ ولی صورت کریه واقعیت با چشمان دودیِ دریده هنوز به ما زل زده، هنوز خانهها و زیرساختها و منابع را ویران میکند. کسی نمیپرسد مسئولین کجا هستند؟ چرا صدای هیچکس در نمیآید؟ نقطهی پایان کجاست؟2⃣ تعداد زیادی از ما خشمگینیم، چون خشم از ترس کمهزینهتر است. ترس انسان را به سکوت وامیدارد، اما خشم به او توهمِ قدرت میبخشد. به همین دلیل، به جای آنکه با واقعیتِ جنگ روبهرو شویم، به جان یکدیگر افتادهایم، تحقیر میکنیم، برچسب میزنیم، حذف میکنیم، طعنه میزنیم، اما هیچکس نمیپرسد راه حل چیست. حتی همین حالا هم باید راه حلی باشد قبل از آنکه خاک ایران، پوتین سربازان آمریکایی را لمس کند. اما نه! حالا ما وقت نداریم. ما درگیر پیدا کردن مقصریم چون هویت سیاسیمان جای حقیقت را گرفته است. هر کس فقط به دنبال اثبات حقانیت قبیلهی سیاسی خود است. «ما» همیشه بیگناهیم و «آنها» همیشه مقصر. و این دقیقاً همان نقطهای است که جامعه، قبل از بمباران، زیر آوار تعصبات و خطکشیها مُردهاست. 3⃣شبکههای اجتماعی نیز آتش این بیماری را شعلهورتر میکنند. تحلیل، مخاطب اندکی دارد؛ اما اتهام و فرقهتراشی، میلیونها بار بازنشر میشود. الگوریتمها عاشق خشماند، نه خرد. عقلانیت پیرمردی خسته است که نمیتواند همپای تعصب بدود. 4⃣ در چنین شرایطی پرسشهای مهمتر این بود که "کدام تصمیمها بحران را تشدید کردهاند؟ چه آسیبهایی هنوز قابل پیشگیریاند؟ و هر فرد امروز چگونه میتواند جان، سلامت روان و روابط اطرافیان خود را حفظ کند؟"5⃣اگرچه مردم عادی کنترل مستقیمی بر تصمیمهای نظامی دولتها ندارند. اما میتوانند بر رفتار خود، شیوه مصرف و انتشار اطلاعات، حمایت از خانواده و همسایگان و حفظ آرامش نسبی در جامعه اثر بگذارند. 6⃣جامعهای که در میانه تهدید خارجی خود را از درون متلاشی کند، آسیبپذیرتر خواهد شد. در مقابل، جامعهای که اختلافاتش را حفظ کند اما اجازه ندهد این اختلافات به دشمنی و حذف یکدیگر تبدیل شود، شانس بیشتری برای عبور از بحران خواهد داشت.@kowsar_sheikhnajdi
