✅روند پیگیری مطالبات در تصادفات دریایی/ ماهیت حق توقف در حقوق دریایی چیست؟دادرس شعبه ۴۸ و معاون سرپ…
انتشار: 2026/08/10 08:32 UTCدریافت: 2026/08/12 19:20 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/12 19:20 UTC
✅روند پیگیری مطالبات در تصادفات دریایی/ ماهیت حق توقف در حقوق دریایی چیست؟دادرس شعبه ۴۸ و معاون سرپرست مجتمع قضایی شهید مدنی با اشاره به نحوه و روند پیگیری مطالبات در تصادفات دریایی گفت: گاهی ممکن است دو کشتی آسیب ببینند و خالی باشند که این آسیب توسط بیمهها جبران میشود. در تصادفات دریایی که به وقوع میپیوندند، معمولا کشتیها دارای بیمهنامه هستند و چه مقصر باشند و یا نباشند، میتوانند از طریق بیمه خسارتهای وارد شده را جبران کنند.به نقل از میزان، شعبه ۴۸ مجتمع قضایی شهید مدنی، شعبه تخصصی رسیدگی به موضوعات حمل و نقل دریایی و کشتیرانی است که در طول هر ماه به پروندههای قضایی در این حوزه رسیدگی میکند اما پروندههای دیگری در سایر حوزهها از جمله سرقفلی، تصادفات، الزام به تنظیم سند رسمی ملک، مطالبات قراردادی، چک و سفته نیز به این شعبه ارجاع میشود. برای آگاهی و اطلاع از پروندههای مرتبط با کشتیرانی که در این شعبه رسیدگی میشوند، گفتوگویی با حسین محمودی اختیار، دادرس شعبه ۴۸ و معاون سرپرست مجتمع قضایی شهید مدنی انجام دادیم که مشروح آن را در ادامه میخوانید. پروندههای کشتیرانی در چه زیر شاخهای از علم حقوق قرار گرفته و رسیدگی میشوند؟محمودی اختیار: پروندههای کشتیرانی و حمل و نقل دریایی بسیار گسترده بوده و زیر شاخهای از حقوق تجارت بینالملل هستند که از طریق مفاهیم اینکوترمز مطرح میشوند. به عنوان مثال در پروندهای که مربوط به دعوای مطالبه کرایه حمل است، متصدی حمل، باری را حمل میکند و از صاحب کالا کرایه را مطالبه میکند و یا پروندهای مربوط به توقف کانتینر یا دموراژ است که در آن صادر یا وارد کننده کالا به نمایندگیهای کشتیرانی مراجعه میکنند تا کانتینری را جهت حمل دریافت کنند که طی عقد قراردادی متعهد میشوند تا کانتینر را طی یک مهلت مشخص بازگردانند و اگر مسترد نکنند مشمول حق توقف یا دموراژ میشوند.آیا حق توقف مشمول عقد اجاره یا اجرتالمثل میشود؟محمودی اختیار: خیر، حق توقف یک ماهیت منحصربهفرد دارد که مشمول عقد اجاره یا اجرتالمثل نمیشود که در عرف دریایی پذیرفته شده است و اگر بین طرفین، قرارداد خاصی در خصوص نحوه محاسبه حق توقف منعقد نشده باشد، طبق همان عرف دریایی و تعرفهای که انجمن پیشنهاد کرده محاسبه میشود که اکثراً مبلغ حق توقف از اجاره کانتینر کمی بالاتر است.افراد قبل از ورود به حوزه واردات و صادرات با وکلای حرفهای حمل و نقل دریایی مشورت کنندچه توصیهای برای افرادی که میخواهند در حوزه واردات و صادرات دریایی فعالیت کنند، دارید؟محمودی اختیار: افرادی که میخواهند در حوزه واردات و صادرات دریایی فعالیت کنند، بهتر است قبل از هر اقدامی با وکلای حرفهای و یا مشاورانی که در حوزه حمل و نقل دریایی تخصص دارند، مشورت کنند و قراردادهایی مانند حمل و نقل، قرارداد دریافت کانتینر و آن تعهدنامههایی که جهت دریافت و استرداد کانتینر است با شرکتهای حمل و نقل و یا نمایندگی و خط کشتیرانی امضا می کنند، حتما زیر نظر یک وکیل و یا مشاور حقوقی که در این حوزه تخصص دارند، باشد. چه بسا تاجری سرمایهای برای خود دست و پا کرده و قصد دارد کالایی را وارد و یا صادر کند و کل سرمایه او تنها کانتینری میشود و حال ممکن است بخاطر مشکلاتی در زمان مقرر نتواند آن کانتینر را مسترد کند و بجای اینکه سودی به دست بیاورد، مجبور شود خسارت چندین برابری را به عنوان حق توقف پرداخت کند. روند و فرآیند توقیف کشتیهاروند و فرآیند توقیف کشتیها توسط جمهوری اسلامی به چه صورت است؟محمودی اختیار: در بعضی مواقع موضوعات امنینی وجود دارد و یا بحث قاچاق است که هم سازمان تعزیرات و هم دادسرای عمومی انقلاب به آن ورود میکنند و دستور توقیف را میدهند ولی ممکن است دستور توقیف کشتی در شعبی که ما پروندهها را رسیدگی میکنیم نیز صادر شود، برای مثال مالک کشتی بدهکار باشد و کشتی توقیف شود. حتی اگر کشتی متعلق به کشور دیگری باشد نیز در صورت وجود حکم اجرایی در داخل کشور، در زمان ورود به آبهای سرزمین ایران به عنوان محکوم به توقیف میشوند.روند پیگیری مطالبات در تصادفات دریایی موارد مرتبط با تصادفات دریایی چگونه پیگیری میشود؟ محمودی اختیار: گاهی ممکن است دو کشتی آسیب ببینند و خالی باشند که این آسیب توسط بیمهها جبران میشود. در تصادفات دریایی که به وقوع میپیوندند، معمولا کشتیها دارای بیمهنامه هستند و چه مقصر باشند و یا نباشند، میتوانند از طریق بیمه خسارتهای وارد شده را جبران کنند.👆 ادامه متن 👇 🔴لينك عضويت در بزرگترين كانال اطلاعات حقوقى و قضايى👇🔹اینستاگرام 🔻instagram.com/hoghooghivaghazaie1%F0%9F%9…



