.العلم بالله والعلم بالفکرالعلم بالله تزیین و تحلیةٌوالعلم بالفکر تشبیه و تضلیلُوالعلم بالفکر اجمال…

.العلم بالله والعلم بالفکرالعلم بالله تزیین و تحلیةٌوالعلم بالفکر تشبیه و تضلیلُوالعلم بالفکر اجمال و مغلطةٌوالعلم بالله تحقیق و تفصیلُوالعلم بالفکر اعلام مجردةوالعلم بالله تحویل و تبدیلُفلا تغرّنک اقوال مزخرفةٌفانّ مدلولها جهل و تعلیلُفالفیلسوف یری نفی الإلهِ بماتعطیه علتُه و ذاک تعطیلُوالأشعری یری عیناً مکثّرةًو ذاک علمٌ و لکن فیه تمثیلُ محیی الدین ابن العربیشناخت خدا [از طریق کشف و شهود]، آراستن و زیبایی‌بخشیدن (به قلب) است،اما شناخت از راه فکر و استدلال عقلی، همانندسازی [خدا به مخلوقات] و گمراه‌کردن است.شناخت از راه فکر، اجمالی و آمیخته به مغالطه است،اما شناخت خدا [از راه شهود]، تحقیقِ کامل و روشن است.հ³شناخت از راه فکر، تنها آگاهی‌هایی خشک و انتزاعی می‌دهد،اما شناخت خدا، دگرگونی و تبدیل حال [سالک] را به‌همراه دارد.پس سخنان آراسته و پرزرق‌وبرقِ [فلسفی] تو را نفریبد،که مدلول واقعی آن‌ها چیزی جز جهل و علت‌تراشی نیست.فیلسوف بر پایهٔ آنچه استدلال عقلی‌اش اقتضا می‌کند، به انکار خدا می‌رسد،و این خود نوعی تعطیل [نفی صفات الهی تا سر حدّ نفیِ خودِ خدا] است.و اشعری، خدا را ذاتی می‌بیند که صفاتش کثرت یافته،این هم نوعی شناخت است، اما در آن تشبیهی [پنهان به کثرتِ مخلوقات] هست.محیی الدین عربی قدس الله سره.