🔺پژوهشی تازه درباره حافظه فرهنگی اصفهان؛ثبت تاریخ فرهنگی اصفهان و مفاخری که به متن روایت آمدهاند🔸 کتاب «جایی کمی دورتر» حاصل بیش از سه سال و نیم پژوهش میدانی مهدی تمیزی است که در جلد نخست، زندگی و آثار ۴۰ نامآور فرهنگی و هنری اصفهان را بررسی میکند و حالا با ثبت تاریخ فرهنگی اصفهان، مفاخر این استان از حاشیه به متن روایت آمدهاند🔸️مهدی تمیزی: من نامآور بودن را از معنای مطلق شهرت به معنای اصالت و برتری در اثر میدانم. بهگونهای، تفاوت میان فرد مشهور و فرد نامآور، تفاوت میان شنیده شدن و درک شدن است. فرد مشهور ممکن است به دلیل هوش، جایگاه اجتماعی یا حتی جنجالهای روز، در افکار عمومی بازتاب داشته باشد، ولی این بازتاب لزوماً نشاندهنده کیفیت حضور او در جهان نیست.🔸از آنجایی که گورستانها به جای یک فضای مرده، یک متن زنده هستند، میتوانیم به شاخصهای همچون کالبدشناسی مرگ بپردازیم. گورستان، آرشیوی باز در فضای شهری است. گورستانها برخلاف آنچه عموم مردم و بهویژه عموم مدیران و مسئولان تصور میکنند، تنها جایی برای خاکسپاری پیکر مردگان نیست؛ گورستانها در واقع آرشیوی باز و بیصدا از تمدن یک شهر هستند. هر گورستان، با شیوه و آیینهای خاکسپاری، سنگ آرامگاهها و اشیاء وابسته به خاکسپاری و آرامگاه، معماری و نقشها و خطها، دارای دادههای ارزشمندی هستند؛ برای نمونه: سند تاریخی و اجتماعی بودن گورستانها از جایی سرچشمه میگیرد که کتیبههای تایپوگرافی و نقوش، نامها، زادروزها، روزهای درگذشت و شغلها، نقشه دقیق لایههای اجتماعی یک دوره را ترسیم میکنند. از راه گورستان میتوان فهمید که در یک دوره، نامگذاریها، شغلها، پسندها و زیباییشناسیها چگونه بودهاند و نیز طبقات اجتماعی چگونه توزیع میشدند، سلسله مراتب قدرت چگونه بوده و حتی تغییرات جمعیتشناختی شهر چگونه رخ داده است. باید آگاهی پیدا کنیم و آموزش ببینیم که گورستانها نمایشگاه فرهنگی بیزمان هستند که در آن، سبکهای ملی و محلی در تلاقی با جریانهای جهانی، خود را نشان میدهند.🔸کتاب «جایی کمی دورتر» که با تمرکز بر نامآوران فرهنگ و هنر آرامستان باغ رضوان اصفهان پژوهش و نوشته شده، فراتر از یک روایت محلی، یک استراتژی برای دیپلماسی فرهنگی و ارائه هویت شهری در سطح جهانی است. فارسی انگلیسی بودن این کتاب، نشان میدهد که هدف، صرفاً ثبت تاریخ نیست، بلکه بومیسازی جهانی است؛ یعنی تبدیل یک روایت بسیار خاص و محلی به زبانی که برای جامعه علمی و فرهنگی جهان قابل فهم و تحلیل باشد.ibna.ir/x6Jvzinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
💥 #اختصاصی| مدیرکل میراث فرهنگی استان تهران: ساختوسازها در حریم کاخ گلستان قانونی است!🟢ساختوساز جنجالی در حریم کاخ گلستان که با دستور وزیر میراث فرهنگی متوقف شده بود، دوباره آغاز شد.🔻علی طلوعی، مدیرکل میراث فرهنگی تهران، اعلام کرد شورای فنی ساختوساز پروژه مرویسنتر را قانونی دانسته و ادامه آن بلامانع است.🔵این در حالی است که وزیر میراث فرهنگی پیشتر تأکید کرده بود هیچکس حق تخطی از ضوابط عرصه و حریم آثار تاریخی را ندارد.🔻مدیرکل میراث فرهنگی تهران گفت ضوابط ارتفاعی پروژه باید رعایت شود، اما جزئیات دقیق آن را اطلاع ندارد و ارتفاع ساختوساز را بین ۸ تا ۱۰ متر اعلام کرد.🟢بازگشت بیلهای مکانیکی به حریم یکی از مهمترین مجموعههای تاریخی تهران، بار دیگر پرونده حفاظت از کاخ گلستان و بافت تاریخی عودلاجان را به صدر حاشیهها بازگرداند.⛓ گزارش کامل را اینجا بخوانید.@iran24instagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
🔺«پاچنار» حلقه گمشده تاریخ مشروطه سمنان؛ خانه معتمد هم رفت‼️پاچنار سمنان فقط نام یک محله تاریخی نیست؛ روایتی از مشروطه، مدرسه ادب و انجمن محلی این شهر را در خود دارد، اما امروز بخشی از این میراث در معرض نابودی است.🖋#حسین_ترحمی🔸چند سال مانده به انقلاب، مدرسه پاچنار که بعدها سپهر نام گرفت، تخریب شد و به جای آن مدرسه دوطبقه مهرگان ساخته شد که پس از انقلاب «هاجر» نام گرفت. حدود یک دهه پیش یا بیشتر، این مدرسه نیز تخریب شد و موقوفه مهدیقلیخان، که بنا بر این روایت محل تشکیل انجمن مشروطه سمنان بوده است، با یک گودال بزرگ رها شده است.🔸اکنون این پرسش مطرح است که آیا این محل تاریخی مشروطه سمنان، در کنار قلعه فاخر سمنان که بخشی از حافظه زنده شهر در دوره مشروطه است، باید بار دیگر به مدرسهای دوطبقه تبدیل شود یا همچنان به حال خود رها بماند؟🔸آیا زمان آن نرسیده است که برای بافت تاریخی قلعه پاچنار سمنان، طرح مطالعاتی ویژهای تهیه و اجرا و این محل تاریخی ساماندهی شود؟🔸جالب اینجاست که قلعه تاریخی سمنان، با وجود دو قلعه در کنار یکدیگر، شماره ثبت ملی مستقلی به نام قلعه ندارد و در وزارت میراث فرهنگی، به نام «خانه داوودی و ملحقات» و «خانه داوودی و قلعههای مجاور» ثبت شده است.🔸خانه داوودی که در کنار قلعه پاچنار دوطبقه قرار دارد نیز، به گفته این روایت، جزئی از این مجموعه است و نام «داوودی» نیز اشتباه بوده و در اصل «خانه خطیبی اسفنجانی» است.🔸ضروری است میراث فرهنگی استان، برای قلعه پاچنار شماره ثبت ملی مجزا دریافت کند و پاچنار تاریخی را نیز در حریم این اثر قرار دهد./مهر استانهاmehrnews.com/x3cLKHinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
🔺فرهنگ؛ زیرساخت پنهان تابآوری شهر در جنگ و پساجنگ‼️ضرورت ایجاد اطلس تابآوری فرهنگی و کارگروه تابآوری فرهنگی و میراث شهری در دوران جنگ و پساجنگ🖋#مریم_اطیابیمیراثباشی: جنگ فقط ساختمانها، خیابانها و زیرساختهای شهری را تهدید نمیکند؛ بخشی از آسیب آن متوجه چیزی است که کمتر دیده میشود اما برای تداوم زندگی شهری حیاتی است: فرهنگ، حافظه جمعی و هویت شهر. یک موزه، کتابخانه، سینما، تئاتر، فرهنگسرا، بازار تاریخی، کارگاه صنایعدستی، موسیقی خیابانی یا حتی یک فضای عمومی محل اجرای تئاتر خیابانی و گردهمایی شهروندان، بخشی از سرمایه فرهنگی شهر است. بنابراین، همانگونه که شهر برای آب، برق و شبکه حملونقل برنامه تابآوری دارد، باید برای «زندگی فرهنگی» خود هم برنامه داشته باشد.🔸بر همین اساس، پیشنهاد میشود در مرکز مطالعات و برنامهریزی شهری، «کارگروه تابآوری فرهنگی و میراث شهری» تشکیل و همزمان پروژه «اطلس تابآوری فرهنگی شهر» و «داشبورد مدیریتی تابآوری فرهنگی» طراحی شود. که هدف آن ایجاد یک شاکله و نظام منسجم برای شناخت، پایش، حفاظت، اولویتبندی و بازسازی سرمایه فرهنگی شهر در دوران جنگ و پساجنگ است.🔸البته اطلس تابآوری فرهنگی را نباید صرفاً یک نقشه GIS دانست؛ اطلس در واقع «نقشه زنده فرهنگ شهر» است. در آن میتوان مکان و وضعیت میراث تاریخی، موزهها، کتابخانهها، فرهنگسراها، سینماها، سالنهای تئاتر، مراکز تفریحی، فضاهای اجرای موسیقی و تئاتر خیابانی، رویدادها، صنایعدستی، جاذبههای گردشگری و حتی مکانهای مهم حافظه جمعی را ثبت کرد. برای هر عنصر هم اطلاعاتی مانند اهمیت فرهنگی، وضعیت کالبدی، میزان آسیبپذیری و اولویت مداخله درج شود.🔸برای مثال، اگر یک موزه در محدودهای پرخطر قرار داشته باشد، اطلس میتواند نشان دهد: ارزش فرهنگی بالا، آسیبپذیری بالا، نیازمند حفاظت فوری. یا درباره یک بازار تاریخی مشخص کند که علاوه بر ارزش میراثی، محل فعالیت دهها هنرمند صنایعدستی و یک محور گردشگری مهم است؛ بنابراین آسیب به آن فقط آسیب به یک ساختمان نیست، بلکه به اقتصاد محلی و گردشگری هم ضربه میزند.🔸در کنار اطلس، داشبورد مدیریتی تابآوری فرهنگی باید بهعنوان «صفحه کنترل» مدیران طراحی شود. اطلس بیشتر به پرسشهایی «چه سرمایههای فرهنگی دارد، این سرمایهها کجا هستند، چقدر آسیبپذیرند و چگونه میتوان از آنها حفاظت و برای بازسازی شهر استفاده کرد؟» پاسخ میدهد، اما داشبورد به پرسش «اکنون چه مسئلهای مهمتر است و کجا باید اقدام کنیم؟» پاسخ میدهد. اگر اطلس تابآوری نقشه و بانک اطلاعات است. داشبورد مدیریتی ابزار تصمیمگیری بر اساس همان اطلاعات است. برای نمونه، داشبورد میتواند نشان دهد از میان ۳۰ فرهنگسرا، ۵ مرکز در وضعیت پرخطر، ۱۰ مرکز نیازمند حمایت و ۱۵ مرکز آماده ادامه فعالیت هستند؛ یا از میان ۶۰ کارگاه صنایعدستی، ۲۰ کارگاه نیازمند حمایت فوریاند. به این ترتیب تصمیمگیری از حالت کلی و سلیقهای به تصمیمگیری دادهمحور نزدیک میشود.🔸در دوران جنگ، کارگروه باید نقش «اتاق فکر و رصد فرهنگی بحران» را بر عهده گیرد: پایش خسارت، مستندسازی دیجیتال، شناسایی مراکز در معرض خطر، اولویتبندی حفاظت، ثبت وضعیت فعالان فرهنگی و هنری، صنایعدستی و ارائه گزارشهای سریع به مدیریت شهری. در این مرحله، حفاظت فقط از ساختمان نیست؛ باید تا حد امکان از «زیست فرهنگی» هم حفاظت شود. ادامه فعالیت کتابخانه، فرهنگسرا، سینما، تئاتر، موسیقی و برنامههای محلهای، متناسب با شرایط ایمنی، میتواند به حفظ ارتباط اجتماعی شهروندان کمک کند.🔸در پساجنگ، اطلس و داشبورد باید از ابزار پایش به ابزار بازسازی تبدیل شوند. پرسش این بار این است: از کجا شروع کنیم؟ کدام موزه باید زودتر احیا شود؟ کدام بافت تاریخی ظرفیت بازگشت گردشگری دارد؟ کدام کارگاه صنایعدستی برای حفظ اشتغال نیازمند حمایت است؟ کدام فرهنگسرا میتواند دوباره به مرکز حیات اجتماعی محله تبدیل شود؟🔸در این میان، «حافظه جمعی» هم باید یک لایه مهم اطلس باشد؛ ثبت روایتهای مردم، مکانهای خاطرهانگیز، آیینها، موسیقیها و سنتهایی که ممکن است در بحران فراموش شوند. این اقدام، فرهنگ را از مجموعهای از ساختمانها به شبکهای زنده از خاطرات، انسانها و فعالیتهای شهری تبدیل میکند.🔸در نهایت، این طرح میتواند سه خروجی اصلی داشته باشد: اطلس تابآوری فرهنگی، داشبورد مدیریتی تابآوری فرهنگی و سند راهبردی بازسازی فرهنگی پساجنگ. در چنین مدلی، مرکز مطالعات دیگر صرفاً تولیدکننده گزارش نخواهد بود؛ بلکه به مرکز دانش، پایش و سیاستگذاری تابآوری فرهنگی شهر تبدیل میشود؛ نهادی که در روزهای بحران برای حفاظت از سرمایه فرهنگی و در روزهای پس از جنگ برای بازگرداندن «زندگی» به شهر تصمیمسازی میکند.instagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
🔺کودتای ۲۸ مرداد در حافظه میدان بهارستان🔸چنانکه میدانیم، کودتا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲در دو مرحله صورت گرفت. مرحله اول در نخستین ساعتهای بامداد ۲۵ مردادماه آغاز شد و شکست خورد؛ و مرحله دوم، در ۲۸ مردادماه صورت پذیرفت که به سقوط دولت محمد مصدق انجامید. شاه که بهطور معمول، نخستوزیر را پس از اعلام تمایل مجلس مأمور تشکیل کابینه میکرد، در غیاب مجلس، فرمان نخستوزیری سپهبد فضلالله زاهدی را صادر کرد. گفته شده است که شاه در غیاب مجلس میتوانست رأسا شخصی را به نخستوزیری بگمارد. 🔸ایراد این استدلال آن است که شاه فرمان نخستوزیری زاهدی را در ۲۲ مرداد امضا کرد و دولت تازه در ۲۵ مرداد، نتیجه نهایی رفراندوم و انحلال مجلس هفدهم را اعلام کرد. بنابراین در زمان صدور فرمان شاه، مجلس قانونا منحل نشده بود. 🔸به هر روی، سرهنگ نعمتالله نصیری در نیمه شب با چند کامیون نظامی و جیپ و زرهپوش به خانه مصدق در خیابان کاخ رفت تا ظاهرا برکناری او از نخستوزیری را به اطلاعش برساند اما در حقیقت، خانه او را تصرف و خودش را بازداشت کند. مصدق و محافظانِ خانهاش که از طرح کودتا آگاه شده بودند و انتظار نصیری را میکشیدند، او را به محض رسیدن، به داخل خانه کشانده و توقیف کردند. سپس سراغ سایر عوامل کودتا رفتند و تا جایی که دستشان میرسید، همگی را دستگیر کردند. در این میان، شاه که در کلاردشت بهسر میبرد، با آگاهی از شکست کودتا، با هواپیما راهی بغداد شد و از آنجا به رم رفت. 🔸با اعلام خبر وقوع و شکست کودتا از رادیو در ساعت ۷ بامداد ۲۵ مردادماه، دولت فورا دست به بسیج عمومی زد و گردهمآیی بزرگی را در میدان بهارستان برای عصر همان روز تدارک دید. این گردهمآیی با قرائت قطعنامهای که در آن با اشاره به فرار شاه از کشور، تشکیل شورای سلطنت خواسته شده بود، پایان یافت. 🔸کودتای دوم از صبح ۲۸ مردادماه با حرکت دستههایی از اوباش در سطح شهر و حمایت ارتش و مأموران انتظامی از آنان آغاز شد اما برخلاف گذشته، میدان بهارستان در کانون حوادث نبود. علت روشن بود: نقش میدان بهارستان در رویدادها به تبع وجود مجلس بود اما در آن روز، دیگر مجلسی در میان نبود که نمایندگانش به تکاپو بیفتند یا مردم در برابر ساختمانش گرد هم بیایند. هدف کودتاچیان، تصرف مراکز نظامی و انتظامی، خانه مصدق، وزارتخانهها و سازمانهای دولتی، مراکز ارتباطی و رادیو بود. اینها هیچکدام در میدان بهارستان نبودند. حامیان مصدق هم اگر میخواستند از دولت او دفاع کنند (که نکردند)، میدان بهارستان جایی برای دفاع نداشت. 🔸آن روز داریوش فروهر، رهبر حزب ملت ایران از معدود کسانی بود که با سری پرشور در صحنه حاضر شد تا نیروهای مردمی وفادار به مصدق را برای مقابله با کودتا سازماندهی کند. وقتی پیش از ظهر به میدان بهارستان رسید، دید که شعلههای آتش از ساختمان حزبش در شمال غربی میدان زبانه میکشد. خود را به فضای وسط میدان، مقابل ساختمان روزنامه رسمی رساند تا شاید مانند گذشته، مردم او را ببینند و دورش را بگیرند اما جز چند نفری از همحزبیهایش کسی نیامد. فروهر خیلی زود، خود را میان پاسبانانی یافت که گمان میبرد از «پلیس دولت ملی» هستند اما کتک مفصلی از آنها خورد و با فرق شکافته، از مهلکه جان به در برد.🔸جای دیگری که در این روز هدف حمله کودتاچیان قرار گرفت، دفتر روزنامه باختر امروز در کوچه نظامیه بود. از آنجا که باختر امروز، ارگان غیررسمی جبهه ملی بود و مدیریتش را نیز یکی از رادیکالترین اعضای جبهه ملی و وزیران کابینه مصدق، یعنی حسین فاطمی برعهده داشت، بدیهی بود که در روز کودتا هدف حمله قرار گیرد و به آتش کشیده شود. در این روز، به دفتر حزب ایران در خیابان ظهیرالاسلام نیز حمله شد. این دست حملات که بیشتر از طرف اوباش صورت میگرفت، هدفی نداشت جز انتقامگیری از گروهها و اشخاص طرفدار مصدق و ارعاب مردم که لازمه موفقیت کودتا بود؛ چندانکه اوباشی که از سمت خیابان ری و سرچشمه وارد میدان بهارستان شده بودند، با چوب و چماق به مغازهها حمله بردند و دفتر صنف قهوهچیها را نیز ویران کردند. این ماجراها تا حدود غروب که کودتا به اهداف خود رسید و سقوط دولت مصدق قطعی شد، ادامه داشت. ▫️غروب ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، بهمنزله پایان دوره دوازده سالهای بود که از شهریور ۱۳۲۰ آغاز شد و روزهای پرشور و پرالتهابی را برای بهارستان رقم زد. این دوره، هیچگاه دیگر در تاریخ این پهنه تکرار نشد. (برگرفته از کتاب میدان بهارستان، نوشته حمیدرضا حسینی، انتشارات گهگاه، چاپ اول: ۱۴۰۴)❗️چند عکس از وقایع نهضت ملی شدن نفت وکودتای ۲۸ مرداد در میدان بهارستان🔺تلگرام و اینستاگرام ناف تهرون @nafetehroonلینک عکس و گزارشt.me/nafetehroon/2815?singleinstagram.com…
🔺گنج پنهان در نخلستانهای بوشهر؛ جنگل سبز جنوب در مسیر گردشگری‼️بوشهر- حدود ۴۰ هزار هکتار از اراضی باغی استان بوشهر،پهنهای سبز و گسترده در جنوب کشور ایجاد کرده که در کنار ظرفیت تولید خرما، میتواند به یکی از مهمترین جاذبههای گردشگری کشاورزی تبدیل شود.🖋#مسعود_باقری🔸توسعه گردشگری نخلستان صرفاً وظیفه یک دستگاه و نهاد میراث فرهنگی نیست و برای تحقق آن، همکاری مجموعهای از دستگاهها و فعالان اقتصادی ضروری است.🔸بخش کشاورزی، میراث فرهنگی، فرمانداریها، دهیاریها، شهرداریها، بخش خصوصی، تشکلهای گردشگری و خود باغداران باید در قالب یک برنامه مشخص کنار یکدیگر قرار گیرند.🔸توسعه راههای دسترسی، تابلوهای معرفی، سرویسهای بهداشتی، امکانات اقامتی، فضاهای پذیرایی، اینترنت، خدمات گردشگری، آموزش جوامع محلی و ایجاد بازارچههای عرضه محصولات از جمله اقداماتی است که میتواند تجربه گردشگر را کامل کند.🔸در کنار این موارد، بازاریابی و تولید محتوای حرفهای نیز اهمیت زیادی دارد. 🔸نخلستانهای بوشهر از نظر تصویری ظرفیت بسیار بالایی دارند و میتوان از این ظرفیت برای معرفی استان در شبکههای اجتماعی، رسانههای داخلی و رویدادهای گردشگری استفاده کرد.🔸از سوی دیگر، لازم است رویدادها به صورت تقویمی و مستمر برگزار شوند و صرفاً به یک برنامه مناسبتی محدود نمانند. 🔸رویدادهای برداشت خرما، جشنواره محصولات نخل، تورهای تجربه زندگی روستایی، نمایشگاه صنایع دستی، مسابقات و برنامههای فرهنگی میتوانند در کنار یکدیگر یک برند گردشگری برای نخلستانهای بوشهر ایجاد کنند.‼️اقامت؛ حلقه مفقوده گردشگری نخلستان🔸با وجود ظرفیتهای طبیعی و فرهنگی گسترده، توسعه گردشگری نخلستان بدون زیرساخت امکان تحقق کامل ندارد.🔸گردشگری زمانی میتواند به اقتصاد محلی کمک کند که گردشگر امکان اقامت، استفاده از خدمات، خرید محصولات و تجربه چندروزه مقصد را داشته باشد. بنابراین توسعه اقامتگاههای بومگردی، مجتمعهای گردشگری و واحدهای اقامتی کوچک در نزدیکی نخلستانها باید همزمان با معرفی جاذبهها دنبال شود.❗️مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان بوشهر، هم اظهار کرد: ادارهکل میراث فرهنگی از فعالیتهای گردشگری در نخلستانها حمایت میکند و رویدادهایی را که در این زمینه برگزار میشوند نیز مورد حمایت قرار خواهد داد.🔸نصرالله ابراهیمی افزود: تلاش داریم زیرساختهای اقامتی در مناطق نزدیک به نخلستانها توسعه پیدا کند و در همین راستا اعتبارات مناسبی برای توسعه اقامتگاهها، زیرساختهای گردشگری و بومگردی در مناطق نزدیک به نخلستانها اختصاص داده شده است.🔸مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان بوشهر خاطرنشان کرد: توسعه این زیرساختها میتواند زمینهساز رونق گردشگری نخلستان در استان باشد و امکان حضور و اقامت بیشتر گردشگران در مناطق خرماخیز را فراهم کند./مهر- گروه استانهاmehrnews.com/x3cQxvinstagram.com/miras_ba…
🔺پلیس ایتالیا نقاشیهایی را پیدا کرده که اوایل امسال از یک موزه نزدیک شهر پارما دزدیده شده بودند. 🔸این تابلوها شب ۲۲ مارس ۲۰۲۶ از موزه مانانی روکا سرقت شده بودند. 🔸این تصاویر دوربینهای مدار بسته از لحظه سرقت است که پلیس منتشر کرده. 🔸گزارش شده این نقاشیها داخل کارتن تلویزیون در یک انبار در پارما پنهان شده بودند. 🔸تا کنون پنج نفر در ارتباط با این دزدی بازداشت شدهاند. 🔸تابلوهای سرقت شده مربوط به هنرمندان بزرگ و معروف جهان مانند پل سزان، پییر رنوار و هانری ماتیس بودند. 🔸ارزش تقریبی این آثار ۹ میلیون یورو (بیش از ۱۰ میلیون دلار) برآورد شده است. 🔸این سرقت یکی از گرانترین دزدیهای هنری ایتالیا بود. 🔸تحقیقات پلیس همچنان ادامه دارد./بیبیسی فارسیinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi