وقتی تحریمگر خودش درگیر بحران و نیازمند نجات است🔴دی - دِی اقتصادی ایران یا دی - دِی مالی آمریکا؟📝…
انتشار: 2026/08/27 09:31 UTCدریافت: 2026/08/27 10:25 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/27 10:25 UTC
وقتی تحریمگر خودش درگیر بحران و نیازمند نجات است🔴دی - دِی اقتصادی ایران یا دی - دِی مالی آمریکا؟📝 سعید سیفی، تحلیلگر مسائل راهبردی در یادداشتی برای «فرهیختگان» نوشت:🔻 وزارت خزانهداری ایالات متحده، بهعنوان یکی از دو ستون اصلی قدرت اقتصادی این کشور در کنار وزارت بازرگانی، این هفته در دو میدان کاملاً متفاوت اما در باطن بههمپیوسته وارد عمل شد. از یکسو، بسنت با انتشار یادداشتی در فایننشالتایمز و برگزاری نشست خبری، از کارزاری با عنوان «دی - دِی اقتصادی» (Economic D-Day) خبر داد که هدف آن قطع کامل شریانهای مالی بینالمللی جمهوری اسلامی ایران در حوزههای مختلفی همچون حملونقل، نفت، طلا، هوانوردی و حتی رمزارزها عنوان شده است و ازسویدیگر، همین وزارتخانه در حالی این تهدیدها را مطرح کرد که خود با آشفتگی فزاینده در بازار اوراققرضه بلندمدت آمریکا دست به گریبان است، آشفتگی مهمی که بسنت را مجبور کرده تا احتمال استفاده از حساب عمومی خزانهداری (Treasury General Account) برای تأمین مالی خرید مجدد اوراق را در دستور کار قرار دهد. 🔻 این رویداد از دو نظر اهمیت دارد. از یک طرف، این برای نخستینبار است که ابزار فشار بیرونی آمریکا علیه یک قدرت منطقهای و ابزار دفاع درونی آن از ثبات مالی خود، در یک بازه زمانی و از زبان یک مقام واحد بیان میشود و از طرف دیگر، بازارهای جهانی، از جمله بازار انرژی و طلا، در حال قیمتگذاری همزمان ریسک تشدید تحریمها و ریسک بیثباتی مالی در قلب اقتصاد آمریکا هستند. این شرایط، چند سؤال ایجاد میکند که نویسنده سعی دارد در ادامه این یادداشت، به آنها پاسخ دهد. چرا واشنگتن در اوج ادعای «فشار حداکثری»، به ابزارهای اضطراری برای کنترل بدهی داخلی خود متوسل میشود؟ این همزمانی چه چیزی درباره ماهیت واقعی قدرت اجبارگر (coercive power) آمریکا آشکار میسازد؟ و ایران، بهعنوان طرف مقابل این معادله، چگونه میتواند از این شکاف بهره ببرد؟ کارزار دی-دِی اقتصادی؛ گسترده اما بیاثر🔻 بسنت روز دوشنبه اعلام کرد که وزارت خزانهداری، تحریمهای ثانویه (secondary sanctions) را علیه نهادها و کشورهایی که همچنان با ایران داد و ستد دارند گسترش خواهد داد و هر کشوری که بهگفته او، شریان مالی جمهوری اسلامی محسوب شود، از نظام مالی مبتنی بر دلار کنار گذاشته میشود. وزیر خزانهداری همچنین تلویحاً اشاره کرد که چین، بهعنوان بزرگترین خریدار نفت ایران از این معافیت مستثنی نخواهد بود؛ اظهارنظری که میتواند نشست آتی ترامپ و رئیسجمهور چین در واشنگتن را با چالشهای تازهای روبهرو کند.🔻 با اینهمه، گزارش واشنگتنپست بهدرستی به نکتهای کلیدی اشاره کرد، بسنت از افشای اینکه کدام کشورها هدف قرار میگیرند و این تحریمها دقیقاً از چه زمانی اجرایی میشود خودداری کرد. این ابهام اجرایی، بهویژه در کنار اظهارات وزیر دفاع آمریکا مبنی بر عدم انصراف از گزینه نظامی در تنگه هرمز، بیش از آنکه نشانه یک برنامه منسجم و آماده اجرا باشد، یادآور آن دسته از کارزارهای فشار حداکثری تاریخی است که با شعارهای پرطنین آغاز و در عمل با گامهای محتاطانه و پرابهام دنبال شده و کمکم بدون دستاورد، بایگانی میشود، الگویی که بارها در قبال ایران و برای مثال دیگر علیه کوبا در دهه ۱۹۶۰ دنبال شد که با وجود شدت لفظی، به دلیل ملاحظات دیپلماتیک و اقتصادی متعدد کشورهای ثالث، هرگز به انزوای کامل کشورهای هدف منتهی نشد. بحران موازی؛ وقتی تحریمکننده خودش نیازمند حمایت است🔻 بسنت درست در همان روزی که زبان تهدید علیه ایران را تندتر کرد، رسانههایی از جمله سیانبیسی و فورچون فاش کردند که خزانهداری در حال بررسی استفاده از حساب عمومی نزدیک به ۹۵۰ میلیارد دلاری خود برای تأمین مالی عملیات بازخرید اوراق بلندمدت است. این طرح، که بازارها آن را «پیشنهاد بسنت» (Bessent Bid) لقب دادهاند، در واکنش به رسیدن بازدهی اوراق سیساله به بالاترین سطح خود در نزدیک به دو دهه اخیر مطرح شد. اما نکته قابلتوجه در ادامه ماجراست، به گزارش رسانههای اقتصادی، تنها یک روز پس از اعلام نخستین دور بازخرید، بازدهی اوراق سیساله دوباره به محدوده ۵.۲۵ درصد بازگشت و عملاً اثر مداخله دولت را خنثی کرد. این واقعیت نشان میدهد که ابزار مالی واشنگتن، برخلاف تصویری که از یک قدرت اقتصادی مسلط ارائه میشود، در برابر منطق خود بازار جهانی بدهی، با حجمی نزدیک به ۳۲ تریلیون دلار، توان و اثر محدودی دارد، بهگونهای که رقم چهار میلیارد دلاری بازخرید هفتگی در برابر این حجم عظیم به تعبیر یکی از تحلیلگران، «قطرهای در اقیانوس» بیشتر نیست.🔗 متن کامل یادداشت🌐 FarhikhteganOnline.ir🔻 @FarhikhteganOnline


